Merkezi uydu sistemi, binanın ortak çanak ve antenlerinden gelen yayını uydu santrali (multiswitch) üzerinden her daireye ayrı bir hatla ulaştıran ortak altyapıdır. Santral, her alıcının istediği uydu bandını ve polarizasyonu ayrı ayrı seçebilmesini sağlar. Kurulumda dağıtılacak yayınlar, priz sayısı, boşta bırakılacak çıkışlar ve kablo güzergâhı birlikte planlanır.
- Her daire cepheye ayrı çanak takmadan uydu yayını alır.
- Çanak, santral ve kat aralarındaki ana hatlar binanın ortak alanındadır.
- Santral panosunu açmak ya da kablo sökmek teknisyen işidir.
Merkezi uydu sistemi ne işe yarar?
Bu sistem, binanın zayıf akım altyapısının bir parçasıdır: çatıdaki ortak çanaklar uydu yayınını, ortak anten de karasal yayını toplar; santral bu yayınları dairelere dağıtır. Böylece her daire cepheye kendi çanağını takmadan uydu yayını izleyebilir. İki yöntemi yer, görünüm ve bakım açısından karşılaştırmak isterseniz bireysel çanak ile merkezi uydu arasındaki seçim rehberine bakabilirsiniz.
Ortak çanağı dairelere bağlamak tek bir kabloyu bölmek kadar basit değildir. Her alıcı aynı anda farklı bir uydu bandı ve polarizasyon isteyebilir; bir dairede haber kanalı açıkken diğerinde başka bir yayın izlenir. Araya bu istekleri ayrı ayrı karşılayan bir dağıtıcı, yani uydu santrali girer.
Uydu santrali yayını dairelere nasıl dağıtır?
Çanağın odağındaki LNB, uydudan gelen yüksek frekanslı sinyali kablonun taşıyabileceği daha düşük bir frekansa çevirip santrale gönderir. Bir uydunun yayını alçak ve yüksek bant ile yatay ve dikey polarizasyonun birleşimiyle dört gruba ayrılır; santrale her grup ayrı bir girişten gelir.
Televes'in EuroSwitch serisi tanıtım sayfası, beş girişli bir örnek modelde karasal yayın ile bir uydunun bu dört bant ve polarizasyon birleşiminin ayrı girişlerden alındığını gösterir. Santral, her dairenin alıcısından gelen isteğe göre bu girişlerden birini o dairenin hattına verir. Böylece bir komşunuz yatay polarizasyondaki bir kanalı izlerken siz dikey polarizasyondaki ya da yüksek banttaki başka bir kanalı açabilirsiniz. Gerçek giriş ve çıkış düzeni santralin modeline, LNB'ye ve alıcıya göre değişir.
Merkezi uydu sistemi kurulumunda neler planlanır?
Kurulum, hangi yayınların dağıtılacağıyla başlar: kaç uydu izlenecek, karasal yayın da aynı hatlardan verilecek mi? Bu karar LNB tipini ve santralin giriş sayısını belirler. Ardından toplam priz sayısına göre santralin çıkış sayısı seçilir. 6, 8 ya da 10 daireli bir binada ihtiyacı yalnız daire sayısı değil, her dairede kaç prize yayın isteneceği belirler; ileride priz eklenecekse boşta çıkış bırakmak sonradan santral değiştirme ihtiyacını azaltır.
Santral ortak alanda, çatıya ya da şafta yakın, kuru ve bakım için ulaşılabilir bir yere konur; santralin çalışması için orada enerji gerekir. Ana hatlar şafttan indirilir ve her daireye ayrı bir hat bırakılır. Hattın niteliği bütün sistemi etkilediği için kablo seçimi anten ve uydu kablosu seçimi rehberinde ayrıca anlatılır. Kurulum ve bakım hakkında bilgi ve teklif için merkezi uydu sistemi kurulumu ve bakımı sayfasına bakabilirsiniz.
Ortak alan ile daire hattı nasıl ayrılır?
Sinyalin çanaktan televizyona yolu iki kısımdan geçer. Çatıdaki çanak, santral ve şafttaki ana hatlar binanın ortak alanındadır. Daire girişindeki buattan prizlere uzanan bölüm ise daire içidir; hangi kısmın bakımını kimin üstleneceği binanın yönetim planına göre belirlenir.
Bu sınırı bilmek, arıza bildirildiğinde işi hızlandırır: teknisyen önce ortak altyapının mı, yalnız daireye giren hattın mı etkilendiğine bakar. Daire içindeki uçların görevini data ve anten prizleri rehberi anlatır.
| Donanım | Bulunduğu yer | Alan |
|---|---|---|
| Çanak, LNB ve santral | Çatı ya da ortak cihaz panosu | Ortak alan |
| Ana iniş hatları | Kat aralarındaki şaft | Ortak alan |
| Daireye giden hat ve prizler | Daire buatından prizlere | Daire içi; bakım sınırı yönetim planına göre belirlenir |
| Uydu alıcısı, televizyon ve ara kablo | Daire içinde | Daire içi |
Arıza ortak altyapıda mı, daire hattında mı?
Bütün dairelerde aynı anda yayın gidiyorsa sorun ortak kısımda aranır: santral, LNB, çanak ya da santralin enerjisi. Yalnız bir dairede ya da bazı kanallarda sorun varsa daire hattı, priz, ara kablo ve alıcı da hesaba katılır. Yine de dairede görünen bir arızanın kaynağı ortak santralde olabilir.
Haziran 2026'da Bakırköy'de bir dairede uydu yayınının gelmediği bir arızada sorun, kontrolde merkezi uydu santralinin girişinde çıktı. Santralde boşta bulunan yedek bir girişten besleme yapıldı ve uydu yayını geri geldi. Belirtiye göre cihaz, daire hattı ve santral ayrımını merkezi uyduda sinyal yok rehberi adım adım anlatır.
- Fişte ya da prizde erime, kararma görünmüyorsa ve duman yoksa uydu alıcısının ya da televizyonun fişini çekip yeniden takın.
- Duvardaki anten prizine takılı ara kablonun yerinde ve ezilmemiş olup olmadığına bakın; duvar prizini sökmeyin.
- Komşulara yayının durumunu sorun ve arızanın bütün binada mı, yalnız sizde mi olduğunu yönetime bildirin.
- Santral panosunu açmayın, içindeki cihaz ve kablolara dokunmayın.
Bu konudaki işlerimiz
Bakırköy'de uydu yayını gelmiyordu: arızalı santral girişi yerine yedek giriş kullanıldı
Dairedeki uydu arızası kontrollerde santral girişindeki arızaya dayandı. Santralde boşta bulunan yedek bir girişten besleme yapılarak uydu yayını geri getirildi.
İşin tamamını inceleyin → — Bakırköy'de uydu yayını gelmiyordu: arızalı santral girişi yerine yedek giriş kullanıldıSık sorulan sorular
Merkezi sistem uyduda bazı kanallar neden çekmez?
Merkezi sistemde alıcı, istediği bant ve polarizasyonu santralden ister. Santralin bir girişi, LNB'nin bir çıkışı ya da daireye giden hat sorunluysa yalnız o gruba düşen kanallar gelmez ve kanal arama da onları bulamaz. Aramanın kendisi alıcının kullanım kılavuzundaki otomatik aramayla yapılır; eksik kanal sürüyorsa durum yönetime ve teknisyene bildirilir.
6 ya da 8 daireli bir binaya merkezi uydu nasıl kurulur?
Daire sayısı tek başına yetmez; kaç prize yayın verileceği, kaç uydu ve karasal yayının dağıtılacağı ve ileride priz eklenip eklenmeyeceği birlikte belirlenir. Santral bu ihtiyaca göre seçilir, ana hatlar şafttan indirilir ve her daireye ayrı hat bırakılır. Kesin düzen binanın yerinde incelenmesiyle belirlenir.
Uydu santralinin enerjisi kesilirse ne olur?
Santral ve LNB'ler çalışmak için enerjiye ihtiyaç duyar. Santralin beslemesi kesilirse ya da besleme ünitesi arızalanırsa bütün dairelerde uydu yayını aynı anda gidebilir. Bu durumda santral panosu açılmaz; durum yönetime ve teknisyene bildirilir.
Binadaki ana uydu kabloları yenilenebilir mi?
Eskiyen ya da hasar gören ana hatlar şaft üzerinden yenilenebilir. Şaftın durumu, mevcut kabloların çekilip çekilemeyeceği ve santralin yeri işin yöntemini belirler; bu karar yerinde verilir. Ana hat yenilenirken santralin çıkış sayısı da gözden geçirilebilir.
Karasal yayın da merkezi uydu hattından gelir mi?
Bazı santraller karasal anten yayınını ayrı bir girişten alıp uydu yayınıyla aynı hatta dairelere dağıtır; Televes'in beş girişli örneğinde girişlerden biri karasal yayın içindir. Binanızda hangi yayının geldiği santralin modeline ve kurulumda verilen karara bağlıdır.
Kaynaklar
Masal Elektrik · Bu rehberin yazarı
Masal Elektrik hakkında