Sözleşme gücü nedir, kaç kW olduğu nereden anlaşılır?

Kısa cevap

Sözleşme gücü, bağlantı anlaşmanızda ya da sözleşmenizde yazan ve dağıtım şebekesinden çekmeniz öngörülen gücü gösteren kW değeridir. Tek terimli tarifedeki kullanıcılarda kurulu gücün 0,60 katı alınarak hesaplanır; çift terimli tarifede ise bu güç üzerinden ayrıca aylık güç bedeli ödenir. Bu değer, tesisatınızın o yükü güvenle taşıyabildiğini tek başına göstermez.

Kurulu güç, tesisatta beslenmesi öngörülen bütün cihaz ve aydınlatma güçlerinin toplamıdır.
Faturadaki tüketim ise sayaçta kWh olarak ölçülen enerjidir.
Güç değişikliği, bölgenizdeki dağıtım şirketine yapılan başvuruyla yürür.
Taşınmak, adresteki bağlantı anlaşmasını tek başına değiştirmez.

Sözleşme gücü neyi gösterir, neyi göstermez?

Sözleşme gücü, kullanım yerinizin dağıtım şebekesinden çekmesi öngörülen gücün kW cinsinden ifadesidir ve bağlantı anlaşmasında ya da sözleşmede yazılıdır. EPDK'nın tarife uygulamalarına ilişkin usul ve esasları, bu gücü tek terimli ve çift terimli tarifedeki kullanıcılar için ayrı tanımlar.

Tek terimli tarifede sözleşme gücü, kurulu gücün 0,60 katı alınarak ve cos φ 1 alınarak hesaplanan bağlantı gücüdür. Çift terimli tarifede tanım farklıdır ve bu güç her ay ödenen güç bedelinin hesabına girer; güç bedeli yalnız çift terimli tarifeye tabi kullanıcılardan alınır.

Sözleşme gücü bir enerji miktarı değildir. Sayacınız harcanan enerjiyi kWh olarak sayar; faturadaki tüketim, ardışık iki okuma arasındaki endeks farkının sayaç çarpanıyla çarpılmasıyla bulunur. Endekslerin nasıl okunduğu elektrik sayacı okuma rehberinde anlatılır.

Kurulu güç, bağlantı gücü ve sözleşme gücü nasıl ayrılır?

Kurulu güç, elektrik projesinde tesisatta beslenmesi öngörülen cihaz, priz ve aydınlatma güçlerinin toplamıdır. Bağlantı gücü, kullanım yerinin dağıtım şebekesine bağlandığı ve bağlantı anlaşmasında yer alan güçtür. Tek terimli tarifede sözleşme gücü, kurulu güçten hesaplanan bu bağlantı gücüyle aynı değerdir.

Bu kavramları karıştırmak yanlış beklentiye yol açar. Kurulu gücünüz büyük diye sözleşme gücünüzün de aynı olduğunu ya da sözleşme gücü yüksek diye her cihazı aynı anda rahatça çalıştırabileceğinizi düşünmeyin. Aşağıdaki tablo dört kavramı ve karşınıza çıktıkları belgeyi yan yana koyar.

Kavram	Ne anlatır	Nerede karşınıza çıkar
Kurulu güç	Tesisatta beslenmesi öngörülen bütün cihaz ve aydınlatma güçlerinin toplamı	Elektrik projesi ve güç hesabı
Bağlantı gücü	Kullanım yerinin dağıtım şebekesine bağlandığı güç	Bağlantı anlaşması
Sözleşme gücü	Tarife sınıfına göre tanımlanan güç; çift terimlide güç bedeline esas alınır	Bağlantı anlaşması ya da sözleşme
Tüketim	Bir dönemde harcanan enerji (kWh)	Sayaç endeksi ve fatura

Elektrik sözleşme gücü nasıl hesaplanır?

Tek terimli tarifede hesap tek adımdır: projedeki kurulu güç 0,60 ile çarpılır; hesapta cos φ 1 alınır. Örnek olarak projesinde kurulu gücü 10 kW hesaplanmış bir kullanım yeri varsayalım; bu varsayımla 10 × 0,60 = 6 kW sözleşme gücü bulunur.

Bu katsayı yalnız tarife tanımına aittir. Kablonun kesitini, sigortanın ya da ana şalterin değerini belirlemek için kullanılmaz; bunlar projede ayrı hesaplarla seçilir. Projenin kim tarafından hazırlandığı ve nasıl onaylandığı elektrik projesinin onay süreci rehberinde anlatılır.

Çift terimli tarifede ne değişir?

Çift terimli tarifede sözleşme gücü farklı tanımlanır ve her ay ödenen güç bedeline doğrudan girer. Güç bedeli, sözleşmede belirtilen güç üzerinden kW başına alınır; bu yüzden ihtiyaçtan yüksek bir değer seçmek ayrı bir maliyet doğurur.

Hangi tarife sınıfında olduğunuzu görevli tedarik şirketinize ya da dağıtım şirketinize sorarak öğrenebilirsiniz.

Evinizin kaç kW olduğunu nereden öğrenirsiniz?

Sözleşme gücü bağlantı anlaşmasında ya da sözleşmede yazılıdır; belgeyi bulamıyorsanız bölgenizdeki dağıtım şirketinden öğrenebilirsiniz.

Sayacın ya da ana sigortanın üzerindeki bir değerden bu gücü kendiniz çıkarmaya çalışmayın. AYEDAŞ'ın sayaç SSS sayfası da güvenlik için sayaca müdahale edilmemesi gerektiğini açıkça belirtir.

Sözleşme gücü yüksekse tesisat da o yükü taşır mı?

Hayır. Sözleşme gücü, şebeke ile aranızdaki anlaşmanın değeridir; bina içindeki kabloların, panonun ve koruma elemanlarının o yükü güvenle taşıyabildiğini göstermez. Kâğıttaki güç artsa bile daireye giden hat eski hâlindeyse sorun yerinde kalır.

Isıtıcı, ocak ya da şarj ünitesi gibi büyük bir yük eklemeden önce iki soru ayrı ayrı sorulur: sözleşme gücü yeterli mi ve iç tesisat bu yükü taşıyabilir mi? İkinci sorunun cevabı yerinde inceleme ister; tek fazdan üç faza geçişin gerekip gerekmediği ise monofaze ve trifaze farkı rehberinde ayrıca anlatılır.

Sözleşme gücünü değiştirmek için süreç nasıl işler?

Güç değişikliği, kullanım yerinin bulunduğu dağıtım bölgesindeki şirkete yapılan başvuruyla başlar. AYEDAŞ'ın yeni bağlantı açıklamasına göre başvuruyu kullanım yerinin maliki, üzerinde tasarruf sahibi olan kişi ya da bunların yetkilendirdiği kişi yapar.

Aynı açıklama, mesken dışındaki bir tüketicinin tesisindeki bağlantı gücü %20'den fazla artarsa tadilat projesiyle başvurmasını ister. Bu koşul meskenlerdeki her değişikliğe uygulanmaz; bu oranın altındaki artışın her durumda serbest olduğu anlamına da gelmez. Adımların ayrıntısı güç artırımı süreci rehberindedir.

İstanbul'da BEDAŞ ve AYEDAŞ ayrı dağıtım bölgelerinden sorumludur ve başvuru adımları şirketten şirkete değişebilir; iki şirketin süreçlerini BEDAŞ ve AYEDAŞ işlemleri rehberinde karşılaştırdık. Projenin hazırlanması ve teknik değerlendirme elektrik projesi ve danışmanlık kapsamındaki işlerdendir.

Bağlantı anlaşmanızı ya da son faturanızı bulun.
Eklemek istediğiniz cihazların etiketindeki güç değerlerini listeleyin.
Kullanım yerinin mesken mi mesken dışı mı olduğunu not edin.
Mülkiyet belgesini ya da başvuru için yetkilendirme belgesini hazırlayın.

Taşındığınızda sözleşme gücü değişir mi?

AYEDAŞ'ın bağlantı açıklamasına göre adresteki tesis ve teçhizat var olduğu sürece bağlantı anlaşması yürürlükte kalır; kullanıcı değiştiğinde yeni bir bağlantı anlaşması yapılmaz. Yeni bir daireye taşındığınızda bağlantı tarafındaki güç bu nedenle kendiliğinden değişmez.

Enerjiyi satın aldığınız sözleşme ise ayrı bir işlemdir. EPDK'nın elektrik piyasası tüketici SSS sayfası, bağlantı anlaşması bulunan kullanım yerinde serbest olmayan tüketicinin bölgesindeki görevli tedarik şirketiyle perakende satış sözleşmesi imzalaması gerektiğini açıklar. Dağıtım ve tedarik artık ayrı iş kollarıdır; abonelik adımları elektrik aboneliği rehberinde anlatılır.

Taşınmadan bağımsız işler de vardır. AYEDAŞ bölgesinde sayacın yerini değiştirmek, yeni yeri gösteren proje ve yetkili bir elektrikçiyle yürüyen ayrı bir tadilat başvurusudur (sayaç nakli rehberine bakabilirsiniz). İnşaat sürerken kullanılan geçici bağlantı ise elektrik projesi ve kullanım amacına uygun izin belgesiyle istenir; ayrıntılar geçici şantiye elektriği rehberinde.

Sık sorulan sorular

Sözleşme gücü ile bağlantı gücü aynı şey mi?

Tek terimli tarifede aynı değerdir: sözleşme gücü, kurulu güçten 0,60 katsayısıyla hesaplanan bağlantı gücüdür. Çift terimli tarifede sözleşme gücünün tanımı farklıdır ve güç bedeline esas alınır. Hangi tanımın sizin için geçerli olduğu tarife sınıfınıza bağlıdır.

Sözleşme gücünü yüksek tutmanın bir maliyeti var mı?

Çift terimli tarifede var: güç bedeli, sözleşmede yazan güç üzerinden her ay kW başına alınır. Tek terimli tarifedeki kullanıcılardan güç bedeli alınmaz. Bu yüzden değeri ileride belki lazım olur diye büyütmek yerine gerçek yük listesine göre karar vermek daha doğrudur.

Kurulu güç nasıl belirlenir?

Kurulu güç, elektrik projesinde beslenmesi öngörülen cihaz, priz ve aydınlatma güçlerinin toplanmasıyla bulunur. Projesi olmayan eski bir tesisatta bu değeri doğru çıkarmak için yerinde inceleme ve güncel bir yük listesi gerekir; kaba tahminle yapılan başvuru sonradan düzeltme isteyebilir.

Güç değişikliği başvurusunu elektrikçi yapabilir mi?

Başvuruyu malik, kullanım yeri üzerinde tasarruf sahibi ya da bunların yetkilendirdiği kişi yapar; elektrikçi böyle bir yetkilendirmeyle süreci yürütebilir. Başvuruyu yürütmek, projeyi imzalama ya da şebekeye müdahale yetkisi vermez. Şebeke tarafındaki bağlantı, dağıtım şirketinin işlemleriyle yürür.

Kaynaklar

Gökhan Ateşalp

Masal Elektrik · Bu rehberin yazarı

Masal Elektrik hakkında