AVM mağaza elektrik tesisatı, mağaza panosundan sonraki aydınlatma, priz, cihaz ve zayıf akım hatlarını kapsar; enerjinin geldiği nokta ve ortak sistemlerle ilişki AVM'nin kurallarına bağlıdır. Bu sınırı ve teslim evrakını işe başlamadan AVM teknik yönetimiyle yazılı netleştirin. Proje, keşif ve hat planı bu çerçeveye göre kurulur.
- Sınırı kira sözleşmesi ve AVM'nin teknik şartları belirler.
- Hat planı mağazanın yük listesinden çıkar.
- Uygulamadaki değişiklikler son çizime işlenir.
- Teslimde istenen belgeler AVM'ye göre değişir; işin başında sorulur.
AVM mağaza elektrik tesisatında mağaza ile AVM'nin sınırı nerede?
AVM'deki bir mağazada iki ayrı tesisat yan yana çalışır. Birincisi mağazanın kendi alanındaki dağıtımdır: mağaza panosu, aydınlatma, priz, vitrin, kasa ve cihaz hatları ile ses ya da veri gibi zayıf akım hatları. İkincisi AVM'nin ortak tesisatıdır: mağazaya enerjinin geldiği çıkış, ortak alanların dağıtımı ve binanın bütününe hizmet eden sistemler.
Bu iki tesisatın nerede ayrıldığı her AVM'de aynı değildir. Sorumluluğunuzun mağaza panosunun girişinden mi, kat dağıtımındaki bir çıkıştan mı, yoksa ayrı bir sayaçtan mı başladığı kira sözleşmesine ve AVM'nin teknik kurallarına göre değişir. Sınırı işe başlamadan AVM teknik yönetimiyle yazılı olarak netleştirin; keşif, teklif ve sorumluluk bu çizgiye göre kurulur.
Mahal listesi ve kapsam yazımının mantığı her taahhüt işinde aynıdır; genel çerçeveyi elektrik taahhüt keşfi ve kapsamı rehberinde bulabilirsiniz. AVM'de buna ek olarak her kalemin karşısına hangi tarafa ait olduğu da yazılır. Aşağıdaki tablo, iki tarafla ayrı ayrı konuşulacak başlıkları bir arada gösterir.
| Konu | Mağaza tarafında netleşecek | AVM teknik yönetimiyle netleşecek |
|---|---|---|
| Enerji alma noktası | Mağaza panosunun girişi ve taşıyacağı yük | Beslemenin geldiği yer, ayrı sayaç olup olmadığı |
| Mağaza panosu | Hat sayısı, koruma elemanları, etiketler | Pano yeri ve AVM'nin istediği özel şartlar |
| Aydınlatma ve priz | Genel ve vitrin aydınlatması, priz yerleri | Asma tavan ve ortak alanla birleşen noktalar |
| Zayıf akım | Kasa, veri, kamera, ses ve müzik hatları | AVM altyapısına bağlanacak hatlar ve bağlantı yeri |
| Ortak sistemler | Mağaza içindeki bağlantı ihtiyacı | Yangın algılama, anons gibi sistemlere arayüz ve sorumluluk |
AVM'nin teknik şartları mağaza işini nasıl etkiler?
AVM yönetimleri kiracı işleri için yazılı teknik şartlar ve onay adımları belirleyebilir. Bu şartların içeriği, istenen belgeler ve süreler AVM'den AVM'ye değişir; bir AVM'de geçerli olan kural başka bir AVM'ye taşınamaz. Bu yüzden işe şartnamenin güncel halini teknik yönetimden yazılı isteyerek başlayın.
Şartname elinize geçtiğinde malzeme listesini ve kablo güzergâhını bu şartlarla yan yana koyun. Malzeme cinsi, pano yeri ya da hat güzergâhı konusunda AVM'nin bir tercihi varsa bunun teklife de yansıması gerekir; metrajın ve malzeme şartnamesinin nasıl okunacağını elektrik taahhüt teklifinin değerlendirilmesi rehberinde anlattık.
Şartnamede açık olmayan bir konu kalırsa yoruma bırakmayın. Soruyu teknik yönetime yazılı iletin ve cevabı proje dosyasına ekleyin; uygulama sırasında aynı konu yeniden açıldığında elinizdeki dayanak bu yazışma olur.
Mağaza elektrik projesi hangi onay adımlarıyla ilişkilidir?
Mağaza elektrik projesi, mağaza panosundan son kullanım noktasına kadar hatları, koruma elemanlarını ve yükleri gösteren çizim ve hesaplardır. AVM teknik yönetimi mağaza işini bu proje üzerinden değerlendirmek isteyebilir; proje aynı zamanda ileride tesisatı kontrol edecek kişinin başvuracağı kayıttır.
İşyerlerindeki periyodik kontrol tarafında da proje aranır. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın 2025 değişiklik duyurusunda elektrik, topraklama ve yıldırımdan korunma tesisatlarının periyodik kontrolünde tesisat projesinin arandığı ve tesisatın projesine uygunluğunun değerlendirildiği belirtilir. Mağazada sonradan yapılan değişiklikler projeye işlenmezse kontrol sırasında çizim ile saha birbirini tutmaz.
Mağaza enerjisini AVM'nin iç dağıtımı yerine kendi bağlantısıyla alıyorsa süreç farklı yürür. AYEDAŞ'ın yeni bağlantı açıklamasında bağlantı başvurusunun tesisin bulunduğu dağıtım bölgesindeki şirkete yapıldığı belirtilir. Mağazanızın hangi yolla beslendiğini önce AVM teknik yönetiminden öğrenin; projenin dağıtım şirketindeki adımlarını elektrik projesi onay süreci rehberinde ayrıca ele aldık.
Mimari değişiklikler elektrik projesini nasıl etkiler?
Mağazada raf, vitrin ve asma tavan yerleşimi değiştikçe armatür ve priz yerleri de kayar. Elektrik çiziminin mimari çizimle üst üste konup çakışmaların uygulamadan önce görülmesini mimari ve elektrik projesi koordinasyonu rehberinde anlattık.
Mağazadaki yükler hatlara nasıl dağıtılır?
Mağazada yükler kullanım amacına göre gruplanır: genel aydınlatma, vitrin aydınlatması, prizler, iklimlendirme, kasa ve bilgi işlem, ses ve müzik sistemi. Her grubun kendi hattından ve kendi koruma elemanıyla beslenmesi, bir arızanın bütün mağazayı karartmasının önüne geçmeye yardım eder; bakımda hangi hattın kapatılacağı da kolayca bulunur.
Hat planının dayanağı yük listesidir. Her cihazın etiketindeki güç ve hangi cihazların aynı anda çalışacağı hesaba girer; örneğin etiketinde 2000 W yazan bir cihaz 230 V'ta yaklaşık 8,7 A çeker (I = P / U). Koruma elemanları ve kablolar bu toplam tabloya göre seçilir.
Fırın ya da ocak gibi bir cihaz üç fazlı besleme istiyorsa hat buna göre planlanır; bu konuyu sanayi tipi cihazlar için trifaze hat çekimi rehberinde bulabilirsiniz. AVM'nin ana dağıtımında busbar kanalı ya da kablolu dağıtım kullanılmış olabilir; iki sistemin farkı busbar kanalı ve kablolu dağıtım karşılaştırmasında yer alıyor.
Şalter beslediği yükü taşımazsa mağazada ne olur?
Kasım 2025'te Esenyurt'taki Torium AVM'de bir mağazada bazı aydınlatmalar yanmıyordu. Çalışma, analiz ve ölçümler sonunda panodaki pako şalterin, yani hattı elle açıp kapatmaya yarayan döner kollu şalterin yandığını bulduk; şalter gerekli gücü taşımadığı için yanmıştı. Yerine uygun amperde bir pako şalter takıp devreye aldık ve aydınlatma arızası çözüldü.
Bu örnekten çıkan ders sadedir: şalterin akım değeri beslediği yüke uygun seçilmelidir, küçük seçilen şalter ısınıp yanabilir. Mağazaya yeni aydınlatma ya da cihaz eklendiğinde aynı soru yeniden sorulur, çünkü pano ilk kurulduğu günkü yüke göre düzenlenmiş olabilir.
Masal Elektrik 1994'ten beri servis işlerinin yanında elektrik taahhüt işleri de yapar. Mecidiyeköy'de AVM içindeki bir bowling ve eğlence salonunun anahtar teslim elektrik işleri bunlardandır.
Uygulama sırasında AVM ile neler koordine edilir?
Mağazanın içinde yapılan iş bile AVM'nin ortak tesisatına bir noktada dokunur: enerjinin alınacağı çıkış, ortak şafttan geçen bir hat ya da asma tavan üstündeki bir güzergâh. Bu noktalarda enerji kesme, bağlantı anı ve çalışma izninin nasıl yürüyeceğini AVM teknik yönetimiyle önceden netleştirin.
Mağazada ses ve müzik sistemi, kamera ya da yangın algılama gibi sistemler de kurulacaksa bunların AVM'nin ortak sistemleriyle bir bağlantısı olup olmadığını ayrıca sorun. Bağlantı varsa senaryo ve sorumluluk projeye ve cihaza göre belirlenir; mağaza tarafında yalnız kendi sisteminizi değil, iki sistemin buluştuğu noktayı da yazılı tanımlayın.
Devraldığınız mağazada mevcut tesisat kullanılabilir mi?
Önceki kiracıdan kalan pano ve hatlar yeni mağazanın yüklerine uymayabilir. Kullanım değişiyorsa, örneğin giyim mağazasının yerine mutfaklı bir işletme geliyorsa, mevcut tesisatın yeni yük listesine göre yeniden değerlendirilmesi gerekir. Kiralarken ya da devralırken nelere bakılacağını işyeri elektrik altyapısı kontrolü rehberinde anlattık.
Mağaza kendi sayacıyla dağıtım şebekesine bağlıysa, abonelik tarafında iki ayrı işlem olduğunu bilmekte yarar var. AYEDAŞ'ın açıklamasında tesis ve teçhizat yerinde durdukça bağlantı anlaşmasının yürürlükte kaldığı ve kullanıcı değişince yeni bağlantı anlaşması yapılmadığı belirtilir. Buna karşılık serbest olmayan tüketici, EPDK'nın tüketici açıklamalarında anlatıldığı gibi görevli tedarik şirketiyle perakende satış sözleşmesi imzalar.
Mağaza elektrik işi teslimde nasıl kapanır?
Teslim, panonun enerjilendiği an değil, mağazanın tesisatı bilerek kullanmaya başladığı andır. Hatların doğrulanması, açık kalan kalemlerin listelenmesi ve işletmeye tanıtım elektrik tesisatının devreye alınması adımlarıyla yürür.
Uygulamada yapılan değişiklikler son çizime işlenir; sahadaki gerçek durumu gösteren bu çizim as-built proje ve etiketleme rehberinin konusudur. AVM teknik yönetiminin teslimde hangi belgeleri istediği AVM'ye göre değişir; listeyi işin başında isteyin ki son gün eksik çıkmasın.
- AVM teknik yönetiminin teslimde istediği belgelerin listesini yazılı olarak alın.
- Son durumu gösteren proje ya da çizimin bir kopyasını isteyin.
- Açık kalan işleri sorumlusu ve hedef tarihiyle yazılı bir listeye geçirin.
- Bir arıza anında kime haber vereceğinizi ve AVM teknik ekibine nasıl ulaşacağınızı not edin.
Bu konudaki işlerimiz
Torium AVM'deki bir mağazada aydınlatma arızası: yanan pako şalter değiştirildi
Esenyurt'ta Torium AVM'deki bir mağazada bazı aydınlatmalar yanmıyordu. Analiz ve ölçümler sonucunda panodaki pako şalterin gerekli gücü taşımadığı için yandığı bulundu; uygun amperde pako şalterle yeniden yapılıp devreye alındı.
İşin tamamını inceleyin → — Torium AVM'deki bir mağazada aydınlatma arızası: yanan pako şalter değiştirildi
Projeden kesit: Trump Towers'ta bowling salonunun anahtar teslim elektrik işleri
Mecidiyeköy'deki Trump Towers AVM'de bowling ve eğlence salonunun kuvvetli akım, zayıf akım ve otomasyon dahil anahtar teslim elektrik işlerinden kareler: şantiye aşamasında asma tavan taşıyıcıları ve kablo altyapısı, tavan aydınlatmasının montajı, salonun dağıtım panosu.
İşin tamamını inceleyin → — Projeden kesit: Trump Towers'ta bowling salonunun anahtar teslim elektrik işleriSık sorulan sorular
AVM'deki mağaza için ayrı elektrik projesi hazırlanır mı?
Bu, mağazanın yüklerine, enerjiyi nasıl aldığına ve AVM'nin teknik şartlarına bağlıdır; şartı AVM teknik yönetimi bildirir. Projesi olmayan bir mağazada sonraki kontrollerde ve her değişiklikte sahayı anlatacak bir belge bulunmaz. Küçük bir mağazada bile güncel bir çizim tutmak, işletmenin sonraki işlerini kolaylaştırır.
Mağazada güç artırımı gerekirse süreç nasıl işler?
Önce mağazanın AVM dağıtımından mı, kendi bağlantısıyla mı beslendiği netleşir. AVM içinden besleniyorsanız ek güç konusu AVM teknik yönetimiyle konuşulur. Kendi bağlantınız varsa ve AYEDAŞ bölgesindeyseniz, mesken dışı tüketicinin bağlantı gücü yüzde yirmiden fazla artarsa tadilat projesiyle yedi iş günü içinde dağıtım şirketine başvurduğu açıklanır.
Mağazada aydınlatmanın bir kısmı yanmıyorsa ne yapmalıyım?
Panoya güvenle ulaşabiliyorsanız ilgili sigortanın inip inmediğine bakın; inmişse bir kez kaldırmayı deneyebilirsiniz. Tekrar atıyorsa ya da sigorta yerinde olduğu hâlde ışık gelmiyorsa pano kapağını açmayın. Nedenin şalterde mi, bağlantıda mı, armatürde mi olduğu ancak yerinde kontrol ve ölçümle ayrılır.
Mağaza panosunun bakımından kim sorumludur?
Bu, kira sözleşmesine ve AVM'nin kiracılar için koyduğu teknik kurallara göre belirlenir; her AVM için geçerli tek bir cevabı yoktur. Sözleşmede açık değilse AVM teknik yönetimiyle yazılı netleştirin. Bakımı hangi taraf üstlenirse bakım kaydının da o tarafta düzenli tutulması, geçmişin izlenmesini kolaylaştırır.
Mağazada ses ve müzik sistemi için ayrı hat planlanır mı?
Ses ve müzik sisteminin kabloları, kasa ve veri hatları gibi enerji hatlarından ayrı taşınacak şekilde planlanır. Sistemin enerji beslemesine ayrı bir hat ayrılıp ayrılmayacağı yük listesine ve AVM'nin anons gibi ortak bir sistemle bağlantı isteyip istemediğine göre belirlenir; bunu kurulumdan önce teknik yönetime sorun.
Kaynaklar
Masal Elektrik · Bu rehberin yazarı
Masal Elektrik hakkında